Contents
- 1. Quy định chuẩn về kích thước sân tennis (Đánh đơn và Đôi)
- 2. Tiêu chuẩn về dụng cụ thi đấu: Vợt và Bóng Tennis
- Tiêu chuẩn lựa chọn vợt
- Tiêu chuẩn lựa chọn bóng tennis
- 3. Luật giao bóng và đỡ bóng mới nhất
- Quyền chọn sân và giao bóng
- Vị trí và tư thế giao bóng chuẩn
- Trình tự thực hiện giao bóng
- Xử lý lỗi giao bóng
- 4. Quy định về đánh và đỡ bóng trong cuộc
- 5. Hệ thống tính điểm trong Tennis (Scoring System)
- Thang điểm trong một Game đấu
- Tính điểm Set và Trận đấu
- 6. Thời gian nghỉ và các lỗi hành vi
- 7. Giải đáp câu hỏi thường gặp (FAQ)
- Kết luận
Khi mới bắt đầu làm quen với bộ môn quần vợt, chắc hẳn bạn sẽ có vô vàn câu hỏi xoay quanh luật chơi tennis. Từ kích thước sân bãi, cách tính điểm số phức tạp (15, 30, 40), quy định về giao bóng, cho đến vị trí đứng chiến thuật trong đánh đơn và đánh đôi. Việc nắm vững các quy định này không chỉ giúp bạn tránh bị mất điểm oan uổng mà còn xây dựng sự tự tin cần thiết khi bước ra sân thi đấu.
Dựa trên các tiêu chuẩn mới nhất từ Liên đoàn Quần vợt Quốc tế (ITF), bài viết dưới đây sẽ tổng hợp đầy đủ 7 khía cạnh quan trọng nhất của Luật Quần Vợt mà bất kỳ “tay vợt” mới nào cũng cần thuộc nằm lòng.
1. Quy định chuẩn về kích thước sân tennis (Đánh đơn và Đôi)
Theo bộ luật chơi tennis hiện hành của ITF, tiêu chuẩn sân thi đấu bắt buộc phải là hình chữ nhật, có bề mặt phẳng và đảm bảo khả năng thoát nước tốt, không bị đọng nước. Kích thước sân được quy định cụ thể như sau:
- Sân đánh đơn: Chiều dài 23,77m x Chiều rộng 8,23m.
- Sân đánh đôi: Chiều dài 23,77m x Chiều rộng 10,97m (rộng hơn sân đơn để phù hợp với 4 người chơi).
- Chiều cao lưới: Lưới được căng ở chính giữa sân với độ cao tiêu chuẩn là 0,914m.
Sân tennis tiêu chuẩn được thiết kế hình chữ nhật, không bị đọng nước
Việc hiểu rõ kích thước sân sẽ giúp người chơi cảm nhận không gian tốt hơn, từ đó điều chỉnh lực đánh và hướng di chuyển hợp lý trong quá trình tập luyện và thi đấu.
2. Tiêu chuẩn về dụng cụ thi đấu: Vợt và Bóng Tennis
Để đảm bảo tính công bằng và chuyên nghiệp, ITF đưa ra các thông số kỹ thuật nghiêm ngặt đối với dụng cụ thi đấu trong luật chơi tennis.
Tiêu chuẩn lựa chọn vợt
Một chiếc vợt hợp lệ cần tuân thủ các giới hạn kích thước và thiết kế:
- Kích thước: Tổng chiều dài vợt (gồm cả cán) không quá 73,7cm; chiều rộng không quá 31,7cm. Riêng mặt lưới, chiều dài không vượt quá 39,37cm và chiều rộng tối đa là 29,21cm.
- Mặt vợt: Phải bằng phẳng, dây đan đồng nhất một chất liệu. Đặc biệt, phần tiếp xúc bóng không được có nút thắt lồi ra (ngoại trừ các nút thắt kỹ thuật bắt buộc) để tránh làm hỏng bóng hoặc tạo ra các đường bóng khó lường.
- Thiết bị giảm chấn: Người chơi được phép lắp thiết bị chống rung để tăng cảm giác thoải mái, nhưng phải đặt thiết bị này ở vị trí khác với dây chéo của mặt vợt.
Chọn vợt chất lượng cao sẽ giúp bạn có những trận cầu kịch tính
Tiêu chuẩn lựa chọn bóng tennis
Bóng tennis sử dụng trong thi đấu phải đáp ứng các yêu cầu về ngoại hình và tính chất vật lý:
- Vỏ ngoài: Phủ vải nỉ màu vàng hoặc trắng. Các đường chắp nối trên bóng không được để lộ mũi khâu.
- Kích thước và trọng lượng: Đường kính từ 6,35 – 6,67cm và trọng lượng dao động từ 56 – 59g.
- Độ nảy: Khi thả rơi từ độ cao 245cm xuống mặt sân cứng, bóng phải nảy lên trong khoảng 134,62cm – 147,62cm.
Phân loại bóng theo tốc độ:
- Bóng loại 1 (Tốc độ nhanh): Dùng cho sân đất nện hoặc mặt sân mềm.
- Bóng loại 2 và 3 (Tốc độ trung bình/chậm): Thường dùng cho mặt sân cứng tiêu chuẩn.
Ngoài ra, nếu thi đấu ở độ cao trên 1.219m so với mực nước biển, luật cho phép sử dụng bóng chuyên dụng (có độ nén hoặc không độ nén) để phù hợp với áp suất không khí, đảm bảo độ nảy ổn định cho người chơi.
Bóng tennis tiêu chuẩn cần có màu vàng hoặc trắng
3. Luật giao bóng và đỡ bóng mới nhất
Giao bóng (Serve) là cú đánh khởi đầu cho mọi điểm số và thường là vũ khí lợi hại nhất. Do đó, quy định về giao bóng trong luật chơi tennis rất chặt chẽ.
Quyền chọn sân và giao bóng
Trước khi trận đấu bắt đầu, trọng tài sẽ thực hiện tung đồng xu để xác định quyền ưu tiên. Người (hoặc đội) thắng khi tung đồng xu sẽ có các lựa chọn:
- Chọn quyền giao bóng hoặc đỡ giao bóng trước (đối thủ sẽ chọn sân).
- Chọn sân (đối thủ sẽ chọn quyền giao/đỡ bóng).
- Nhường quyền lựa chọn cho đối thủ.
Mẹo chiến thuật: Nếu thời tiết đẹp, nên chọn giao bóng trước để chiếm thế chủ động tấn công. Ngược lại, nếu điều kiện thời tiết xấu (nắng gắt vào mắt hoặc gió mạnh), việc chọn sân thuận lợi trước có thể là một lợi thế lớn.
Vị trí và tư thế giao bóng chuẩn
Dù đánh đơn hay đánh đôi, người giao bóng phải đứng sau đường biên cuối sân (baseline), nằm trong phạm vi giữa vạch trung tâm và đường biên dọc.
- Tuyệt đối không được chạm chân vào đường biên cuối sân hoặc bước vào trong sân khi bóng chưa rời mặt vợt (lỗi Foot Fault).
- Không được thay đổi vị trí (đi hoặc chạy) khi đang thực hiện động tác giao bóng.
Cần đứng ở sau đường biên cuối sân để giao bóng
Trình tự thực hiện giao bóng
Luật chơi tennis quy định trình tự giao bóng dựa trên điểm số hiện tại:
- Bắt đầu game (0-0): Giao bóng từ phía bên phải sân của mình sang ô giao bóng chéo (bên phải) của đối thủ.
- Điểm số lẻ (15-0, 30-15…): Đổi sang đứng bên trái và giao sang ô trái của đối thủ.
- Điểm số chẵn: Đứng bên phải.
Đối với đánh đôi, người giao bóng nên đứng dạt ra biên để tạo khoảng trống, trong khi đồng đội có thể di chuyển tự do (thường là đứng lưới) nhưng không được che khuất tầm nhìn hoặc cản trở đối thủ.
Xử lý lỗi giao bóng
Nếu quả giao bóng đầu tiên bị lỗi (bóng không qua lưới, bóng ra ngoài ô giao bóng), vận động viên được quyền giao lại quả thứ hai tại cùng vị trí mà không bị mất điểm. Tuy nhiên, nếu quả thứ hai tiếp tục hỏng (lỗi kép – double fault), đối thủ sẽ được cộng điểm.
Nếu quả bóng bị lỗi, người chơi sẽ được quyền giao bóng lại mà không mất điểm
4. Quy định về đánh và đỡ bóng trong cuộc
Khi bóng đã vào cuộc (in-play), người chơi cần tuân thủ các nguyên tắc sau để tránh phạm quy:
- Một chạm: Bóng chỉ được chạm vợt một lần duy nhất trong một cú đánh.
- Không chạm lưới: Trong khi bóng đang trong cuộc, người chơi không được để vợt, cơ thể hay quần áo chạm vào lưới.
- Không qua sân đối phương: Không được đánh bóng khi bóng chưa bay qua lưới sang phần sân của mình (lỗi xâm phạm sân).
- Bóng trong sân: Người chơi phải đỡ mọi quả bóng rơi trong giới hạn sân mình (bao gồm cả bóng chạm vạch vôi). Nếu bóng rơi ngoài sân, bạn không cần đánh trả và sẽ thắng điểm đó.
Trong đánh đôi, nếu cả hai tay vợt cùng chạm bóng trong một lần trả bóng, đội đó sẽ bị xử thua điểm.
5. Hệ thống tính điểm trong Tennis (Scoring System)
Đây thường là phần gây bối rối nhất cho người mới tập luật chơi tennis. Hệ thống tính điểm được chia thành 3 cấp độ: Điểm (Point) -> Game -> Set -> Trận đấu (Match).
Thang điểm trong một Game đấu
Thay vì đếm 1, 2, 3, tennis sử dụng thang điểm đặc biệt:
- 0 điểm: Gọi là “Love”.
- Thắng 1 pha bóng: 15.
- Thắng 2 pha bóng: 30.
- Thắng 3 pha bóng: 40.
- Thắng 4 pha bóng: Thắng Game (Game point).
Quy tắc Deuce (Hòa 40-40): Nếu cả hai bên đều đạt 40, tỷ số là Deuce (Lợi đều). Khi đó, một bên phải thắng liên tiếp 2 điểm nữa mới thắng game đấu đó (điểm Lợi thế -> Thắng game).
Bảng tính điểm trong luật chơi tennis
Tính điểm Set và Trận đấu
- Thắng một Set: Vận động viên thắng 6 game trước và cách biệt ít nhất 2 game so với đối thủ (ví dụ: 6-4, 7-5).
- Tie-break: Nếu tỷ số game là 6-6, hai bên sẽ bước vào loạt đánh Tie-break. Ai đạt 7 điểm trước (và cách biệt 2 điểm) sẽ thắng set đấu đó với tỷ số 7-6.
- Thắng Trận đấu: Thông thường các giải đấu chơi theo thể thức 3 set (ai thắng 2 set trước là thắng). Ở các giải Grand Slam của nam, thể thức là 5 set (ai thắng 3 set trước là thắng).
Đánh bóng phải qua lưới và rơi vào trong sân mới được cộng điểm
6. Thời gian nghỉ và các lỗi hành vi
Luật chơi tennis cũng quy định rõ về thời gian nghỉ ngơi để đảm bảo sức khỏe vận động viên và tiến độ trận đấu:
- Giữa các game: Nghỉ khoảng 15 giây (khi đổi sân ở các game lẻ).
- Giữa các set: Thời gian nghỉ tiêu chuẩn là 1,5 – 2 phút.
Các lỗi hành vi bị phạt:
Ngoài lỗi kỹ thuật, người chơi cần tránh các lỗi hành vi (Code Violation) như:
- Cố tình câu giờ, trì hoãn trận đấu.
- La hét, đập vợt, có lời lẽ xúc phạm trọng tài hoặc đối thủ.
- Thực hiện động tác giả gây mất tập trung.
Những hành vi này có thể dẫn đến cảnh cáo, bị phạt thua điểm, thua game hoặc thậm chí bị truất quyền thi đấu.
Hãy đọc kỹ luật để tránh vi phạm không đáng có
7. Giải đáp câu hỏi thường gặp (FAQ)
Tie-break là gì?
Là loạt đánh “phụ” diễn ra khi tỷ số set đấu hòa 6-6. Trong loạt tie-break, điểm số được tính là 1, 2, 3, 4… Đội nào lên 7 trước và dẫn 2 điểm sẽ thắng.
Khi nào được giao bóng lại mà không mất điểm?
Đó là khi bóng chạm mép lưới nhưng vẫn rơi vào ô giao bóng hợp lệ (gọi là lỗi Let), hoặc khi có sự cố khách quan (bóng khác lăn vào sân, khán giả làm ồn…). Lúc này trọng tài sẽ cho thực hiện lại cú giao bóng.
Tổng hợp luật chơi tennis mới nhất 2024 cho người mới
Kết luận
Việc nắm vững luật chơi tennis là nền tảng vững chắc để bạn phát triển kỹ năng và tận hưởng trọn vẹn niềm vui của bộ môn thể thao quý tộc này. Hy vọng những thông tin tổng hợp trên đã giúp bạn hiểu rõ hơn về các quy định của ITF.
Nếu bạn đang tìm kiếm những dụng cụ thi đấu chính hãng như vợt, giày hay bóng tennis chất lượng cao để bắt đầu hành trình của mình, Babolat – thương hiệu thể thao lâu đời từ Pháp với 150 năm lịch sử – luôn là sự lựa chọn đáng tin cậy. Đừng ngần ngại trang bị cho mình kiến thức và dụng cụ tốt nhất để tỏa sáng trên sân đấu.
